2 Yaşındaki Çocuk Vuruyor ve Saldırganlık Gösteriyor: Neden Olur, Ebeveynler ve Eğitimciler Ne Yapabilir?

Bir ebeveyn için tatlı iki yaşındaki çocuğunun başka bir çocuğa vurduğunu görmek ya da kreşten "yine bir olay yaşandığını" duymak kadar üzücü çok az şey vardır. Pek çok ebeveyn bunun bir şeylerin yolunda gitmediği anlamına geldiğinden ya da çocuğunun saldırgan olarak etiketleneceğinden endişelenir. Eğitimciler de kalabalık bir grupta bir çocuk sürekli öfkeyle tepki verdiğinde zorlanabilir.

Vurma, itme ve elinden alma bu yaşta çok yaygındır. Genellikle kötü bir karakterin değil, büyük duyguların ve hâlâ gelişmekte olan becerilerin işaretidir. İşin umut verici yanı şu: Evdeki ve kreş ya da yuvadaki yetişkinlerin sakin ve tutarlı desteğiyle çoğu küçük çocuk daha iyi başa çıkma yolları öğrenir. Bu rehber bunun neden olduğunu ve neler yapabileceğinizi anlatıyor.

İki Yaşındaki Çocuklar Neden Vurur?

Küçük çocuklar nadiren kötülük olsun diye vurur. Çoğu zaman vurmak, bir şey onlara fazla geldiğinde ellerindeki en hızlı araçtır. Yaygın nedenler şunlardır:

• Sınırlı dil. Küçük çocuklar çoğu zaman söyleyebildiklerinden çok daha fazlasını anlar. "O benim" ya da "Üzgünüm" demek için kelime bulamadıklarında elleri konuşur.
• Hayal kırıklığı. Bir şeyleri tek başına yapmak isteyip henüz yapamamak çok sinir bozucu olabilir.
• Hâlâ gelişmekte olan dürtü kontrolü. Harekete geçmeden önce durup düşünebilme yeteneğinin olgunlaşması yıllar alır. İki yaşında duygular çoğu zaman anında eyleme dönüşür.
• Taklit. Küçük çocuklar diğer çocuklardan, kardeşlerden, yetişkinlerden ya da ekranlardan gördüklerini taklit eder.
• Aşırı uyarılma ve yorgunluk. Gürültü, kalabalık, açlık ya da kaçırılan bir öğle uykusu çocuğu sınırının ötesine itebilir.
• Neden-sonuç ilişkisini denemek. Bazı çocuklar, özellikle büyük bir tepki alıyorsa, sadece ne olacağını görmek için vurur.
• Değişiklikler ve stres. Yeni bir kardeş, kreşe başlamak ya da başka değişiklikler bir süre daha sık vurma şeklinde kendini gösterebilir.

Isırma da birçok aynı nedenle ortaya çıkabilir, ancak vurma çoğu zaman o andaki hayal kırıklığı ve iletişimle daha çok ilgilidir.

O Anda Ne Yapmalı?

Vurmadan sonraki saniyelerde verdiğiniz tepki, sonradan yapılacak her türlü nasihatten daha önemlidir. Sakin, hızlı ve net olmayı hedefleyin.

• Sakin kalın. Büyük bir duygusal tepki çocuğunuzu korkutabilir ya da bazı çocuklar için vurmayı daha ilginç hâle getirebilir.
• Davranışı nazik ama kararlı bir şekilde durdurun. Elini tutun ya da onu uzaklaştırın ve basitçe şunu söyleyin: "Vurmana izin vermeyeceğim."
• Diğer çocuğa bakın. Canı yanan çocuğu teselli etmek empati gösterir ve dikkati vurmadan uzaklaştırır.
• Duyguyu adlandırın. "Kamyonu aldığı için kızgınsın." Bu, çocuğunuzun duygularla kelimeleri ilişkilendirmesine yardımcı olur.
• Az ve kısa konuşun. İki yaşındaki çocuklar üzgünken uzun açıklamaları takip edemez.
• Gerekirse kısa bir ara verin. Bir yetişkinle daha sakin bir köşeye geçmek herkesin sakinleşmesine yardımcı olabilir.
• Asla karşılık olarak vurmayın. Fiziksel ceza, vurmanın sorun çözmenin bir yolu olduğunu öğretir.

Bunun Yerine Ne Yapacağını Öğretin

Küçük bir çocuğa ne yapmaması gerektiğini söylemek işin sadece yarısıdır. Duyguları büyükken ne yapabileceğini de öğrenmesi gerekir.

• Kullanabileceği basit kelimeler verin: "Dur," "Benim," "Sıra bende," "Yardım et."
• Nazik dokunmayı gösterin. Okşama, beşlik çakma ya da sarılmayla "yumuşak eller" alıştırması yapın.
• Güçlü duygular için güvenli çıkış yolları sunun, örneğin ayaklarını yere vurmak, yumuşak bir oyuncağı sıkmak ya da duvarı itmek.
• Yardım istemeyi öğretin. Bir sorun olduğunda çocuğunuzu bir yetişkine gelmeye teşvik edin.
• Sakinken pratik yapın. Oyuncaklarla canlandırma yapın, duygularla ilgili kitaplar okuyun ve basit durumlar üzerine konuşun.
• İyi anları fark edin ve övün. "Topu istediğinde kelimelerini kullandın. Aferin."

Önleme: Tetikleyicileri Azaltmak

Vurma olaylarının birçoğu, öncesinde neler olduğunu fark ederek önlenebilir.

• Düzenli yemek, ara öğün ve dinlenme ile öngörülebilir rutinler oluşturun
• Yorgunluk, açlık ya da aşırı uyarılma belirtilerini izleyin ve erkenden müdahale edin
• Çatışmayı azaltmak için sevilen oyuncaklardan yeterince bulundurun ve sıra beklemeye yardımcı olun
• Oyuncak toplama zamanı ya da parktan ayrılma gibi geçişlerden önce uyarıda bulunun
• Çocuğunuz öğrenirken diğer çocuklarla oyun sırasında yakınında olun
• Enerjinin olumlu bir çıkış bulması için bol bol hareketli oyun sunun
• Ekranlardaki saldırgan içeriğe maruz kalmayı sınırlayın

Ev ile Kreş Arasında Tutarlılık

Küçük çocuklar, çevrelerindeki yetişkinler aynı şekilde tepki verdiğinde en hızlı öğrenir. Vurma evde, kreşte ya da yuvada veya her ikisinde de oluyorsa, birlikte çalışmak gerçek bir fark yaratır.

• Basit ortak kelimeler üzerinde anlaşın, örneğin "yumuşak eller" ya da "Vurmana izin vermeyeceğim."
• Vurmayı neyin tetiklediğini ve çocuğunuzun sakinleşmesine neyin yardımcı olduğunu paylaşın.
• İletişimi açık ve yargılamadan sürdürün. Eğitimciler ve ebeveynler aynı takımdadır.
• Kreşte olan bir şey için evde ceza vermekten kaçının. O an geçmiştir ve küçük çocuklar ikisi arasında bağlantı kurmaz.

Örüntüleri Kayıt Altına Almak

Basit notlar tutmak, yetişkinlerin gerçekte neler olduğunu görmesine yardımcı olur. Her olay için şunları kaydetmek faydalı olabilir:

• Günün saati ve hemen öncesinde neler olduğu
• Kimlerin dahil olduğu ve nerede yaşandığı
• Çocuğun nasıl hissediyor göründüğü, örneğin yorgun, aç ya da hayal kırıklığına uğramış
• Yetişkinlerin nasıl tepki verdiği ve neyin işe yaradığı

Birkaç hafta içinde öğle yemeğinden önce ya da kalabalık serbest oyun sırasında vurma gibi örüntüler sıklıkla ortaya çıkar ve bu da önlemeyi çok daha kolay hâle getirir.

Ne Zaman Ek Destek Almalı?

Çoğu küçük çocuk, dili ve öz denetimi geliştikçe daha az vurur. Şu durumlarda çocuk doktorunuzla ya da bir çocuk gelişimi uzmanıyla konuşmanız faydalı olur:

• Tutarlı desteğe rağmen vurma çok sık, şiddetli ya da zamanla kötüleşiyorsa
• Çocuğunuz sık sık kendini ya da başkalarını ciddi şekilde yaralıyorsa
• Konuşma, anlama ya da oyunla ilgili endişeler fark ediyorsanız
• Saldırganlık erken çocukluk yıllarından çok sonra da devam ediyorsa
• Sadece endişeli hissediyor ya da nasıl yardım edeceğinizden emin değilseniz

Destek istemek bir başarısızlık işareti değil, olumlu bir adımdır.

Ebeveynler ve Eğitimciler Arasında Bağlantı

Açık ve zamanında iletişim, herkesin sakin ve tutarlı tepki vermesine yardımcı olur. kidsday kullanan kurumlarda eğitimciler olayları anında kaydedebilir ve kidsday uygulaması aracılığıyla ebeveynlerle güncellemeler ve notlar paylaşabilir; ebeveynler de eğitimcilere doğrudan mesaj gönderebilir. Zamanla bu kayıtlar örüntüleri fark etmeyi, ilerlemeyi takip etmeyi ve sonraki adımlar üzerinde birlikte anlaşmayı kolaylaştırır.

Son Söz

Küçük çocuklarda vurma, zorlayıcı olsa da büyümenin normal bir evresidir. Sakin tepkiler, net sınırlar, bol bol öğretme ve ev ile kreş arasında iyi bir iş birliğiyle çoğu çocuk büyük duygularla daha nazik yollarla başa çıkmayı öğrenir. Sabırlı olun, küçük gelişmeleri fark edin ve çocuğunuzun hâlâ öğrenmekte olduğunu unutmayın.