Si t'i mësojmë fëmijët të ndajnë lodrat, të kërkojnë falje dhe të bashkëpunojnë...

Shumë prindër mendojnë se duke i detyruar fëmijët të japin lodrën e tyre menjëherë, po i mësojnë të jenë bujarë. Në fakt, ndodh e kundërta. Fëmija ndjen pasiguri dhe "skamje" për lodrën e tij, gjë që e bën të kapet pas saj edhe më fort herën tjetër.

Ndarja duhet të jetë një proces, jo një urdhër.

Strategjia: "Deri sa të përfundosh..."

Në vend që të vendosni një kohëmatës që e ndërpret lojën dhunshëm, provoni këtë teknikë:

• Lejoni fëmijën e parë ta mbajë lodrën derisa të "ngopet".

• Thuajini fëmijës tjetër: "Beni po luan tani me makinën. Sapo ai të mbarojë, është radha jote."

• Rezultati: Fëmija që ka lodrën mëson se mund t'i besojë rriturit që nuk do t'ia rrëmbejë mjetin e lojës, ndërsa fëmija që pret mëson vetëkontrollin.

Falja: Nga "fjalë mekanike" në ndjenjë reale

Të detyrosh një fëmijë të thotë "më fal" kur është ende i nxehur, nuk mëson asgjë për empatinë. Është thjesht një performancë.

• Fokusohuni te viktima, jo te fajtori: Në vend që t'i bërtisni fëmijës që goditi, shkoni te fëmija që po qan. "Oh, u vrave? Më vjen keq."

• Riparimi i dëmit: Pasi situata të qetësohet, pyeteni fëmijën: "Çfarë mund të bëjmë që shoku yt të ndihet më mirë? Një akull, një jastëk, apo një përqafim?"

• Modelimi: Kërkoni falje ju vetë kur gaboni (p.sh. kur harroni diçka). Fëmijët mësojnë duke parë.

Bashkëpunimi: Fuqia e "Ne-së"

Bashkëpunimi nuk vjen me leksione, por me praktikë të përditshme.

• Lojërat me ekip: Zgjidhni lojëra ku nuk ka një fitues, por duhet të ndërtohet diçka bashkë (p.sh. një kullë e lartë me lego).

• Përfshirja në punët e shtëpisë: "Mami po shtron tavolinën, a mund të më ndihmosh me pecetat?" Kjo i bën të ndihen pjesë e një skuadre.

• Lëvdata specifike: Kur i shihni duke bashkëpunuar, vëreni atë me zë të lartë: "I pashë si i rregulluat makinat bashkë, sa bukur funksionuat si ekip!

Komunikimi i duhur: Çfarë të themi në vend të urdhrave?

Për të ndryshuar sjelljen e fëmijës, duhet të ndryshojmë gjuhën që përdorim. Ja disa mënyra se si mund të komunikoni në situata konkrete:

• Për ndarjen e lodrave: Në vend që të thoni "Jepja lodrën tani se është turp!", provoni: "Tregoji Anës me fjalë kur të mbarosh lojën, që të vijë radha e saj." Kjo i jep fëmijës kontroll mbi kohën e tij.

• Për konfliktet fizike: Në vend të urdhrit "Thuaji më fal menjëherë!", provoni: "Shikoje fytyrën e shokut tënd, ai është i trishtuar sepse u vra. Si mund ta ndihmojmë të ndihet më mirë?" Kjo nxit ndjenjën e përgjegjësisë.

• Për punën në grup: Në vend të bërtitjes "Mos u shtyni!", provoni: "Duket se keni të dy të njëjtën ide për këtë lojë. Si mund të punoni bashkë që të luani të dy pa u penguar?"

• Për pronësinë: Në vend të "Duhet t'i ndash gjërat me të tjerët!", provoni: "Kjo është lodra jote dhe unë e kuptoj që e ke shumë qejf. A je gati ta lësh shokun ta përdorë për pak, apo do të presim edhe pak?"

Disiplina e imponuar krijon bindje afatshkurtër, ndërsa edukimi i vetëdijshëm ndërton karakter për gjithë jetën.